Stress

In mijn eerste boek ‘Mijn denken stottert vaak meer dan mijn benen’ bespreek ik het grondpatroon van parkinson:

  • mentale veranderingen
  • initiatiefarmoede
  • verandering van gevoelsleven en stemming
  • onvermogen spanning te verdragen

In deze blog ga ik dieper in op ‘onvermogen spanning te verdragen’.

Aardlekschakelaar

Ben altijd erg onder de indruk van de stressverhalen die mensen met parkinson mij vertellen. Overgevoeligheid voor spanning is de achilleshiel bij deze ziekte. Het doet alle parkinson symptomen toenemen en zorgt ervoor dat goed ingestelde en redelijk fitte mensen onverwacht ‘uit’ gaan, ‘off’ raken zoals dat luidt in parkinson jargon.

De spanning kan door bijna alles veroorzaakt worden en het is wonderlijk hoe onbeduidend deze vaak is. Ik spreek dan ook liever van frictie, druk, pressie wrijving of ongemak (zoals Oliver Sacks voorstelt). Pijn, (licht) ongemak zoals een knellende stoel of een aangespannen riem, onverwacht bezoek, drukte en weinig ruimte om te bewegen, een huilende partner, ruzie, een woordenwisseling, een tekort aan slaap, gepieker, kortom alles kan spanning veroorzaken. Zelfs positieve spanning, bijvoorbeeld een leuke verrassing, pakt makkelijk verkeerd uit zoals een patiënte meemaakte die volledig verstijfde toen haar bij de kassa werd gevraagd of zij het presentje, de bonus van deze week,  wilde hebben.

Het beeld dringt zich hier op van de aardlekschakelaar. Deze installatie schakelt het gehele huiselijke stroomnet uit als zich ergens een minimale kortsluiting (weerstand) voordoet. Hetzelfde lijkt zich af te spelen bij parkinson. Bij de geringste weerstand schakelt de ‘cerebrale computer’ op uit en wordt de gehele activiteit geblokkeerd. Dit heeft te maken met schaarste aan dopamine want soepel en automatisch optreden gaat helaas niet zonder voldoende van die stof.

Dopamine                                                                                           In de loop der jaren is de aandacht dan ook vooral uitgegaan naar het onder de knie krijgen van dit dopamine-tekort. Dit heeft een heel arsenaal aan middelen opgeleverd die dopamine vervangen, of de werkzaamheid ervan in de hersenen versterken. Maar desondanks zien we nog steeds dat het functioneren van mensen letterlijk ‘aan’ en ‘uit’ gaat, ‘on’ en ‘off’.

Uit deze schommelingen van uur tot uur, van dag tot dag en zelfs langer moeten we de conclusie trekken dat medicatie slechts een deel van een behandeling uitmaakt. Er zijn meerdere factoren die een rol spelen bij het tot stand komen of ontlokken van parkinson symptomen. Een heel belangrijke factor is dus de druk, populair gezegd, de ‘tegenwind’ waarmee mensen met parkinson te maken krijgen. De aan- of afwezigheid van druk bepaalt de mate van patiënt zijn.  Naarmate mensen met parkinson er beter in slagen om druk te vermijden, op te vangen en te recupereren, des te normaler zullen ze kunnen functioneren.

Wil je reageren?

Stuur dan een mail naar info@nouwshulpbijparkinson.nl